Een logistiek essay over ketenmanagement van Sint en Santa
Het kan geen kwaad om ’s een keertje in te zoomen op hoe Sint & Santa hun complexe logistieke klus in de drukste maand van het jaar klaren. Hoe regelen zij hun inbound logistiek, voorraadbeheer, opslag & distributie? Wat is er bekend over de besturing van hun logistieke keten? Hoe komen ze tot een accurate forecast? En managen ze hun retouren eigenlijk wel adequaat?
Hoogste tijd om volledige openbaarheid te verschaffen over het logistieke curriculum van Sinterklaas en Santa Claus. Volgens de beproefde methode van Tracking & Tracing worden alle gangen nagegaan. Opdat niets onopgemerkt blijft en niets ons kan ontgaan neem ik u – beste lezer – in zeven delen mee in de logistieke wandelgangen van deze twee weldoeners.
*** DEEL 5 ***
De boodschap was duidelijk: Sint kwam niet uit een verloren tijd maar ging met zijn tijd mee. Bij dat profiel paste ook dat de goedheiligman zich ontpopte als een kruising tussen MKB-er en groothandelaar. De zelfstandige die eigenhandig geschenken inkoopt, bij banketbakker en boekhandelaar. Vooralsnog met één werknemer die een geldkist op de schouder draagt want er wordt contant afgerekend. Dat de Sint de cadeaus, met behulp van 1 PK over de daken rijdt en in de schoorstenen distribueert, komt wellicht wat achterlijk over. Maar hoogwerkers bestonden toen nog niet, dus hoe had hij dat dan moeten doen?
Nemen we deze jonge tradities als meetpunt dan kan op grond van de verschijningsdata van Amerikaans poëem en Nederlands prentenboek worden geconcludeerd dat Santa Claus er eerder was maar Sinterklaas ouder.
Een traditie staat nooit op zichzelf. Er gaat altijd iets aan vooraf. Soms historisch. Soms verzonnen. Vaak met een beetje van dit en een vleugje van dat. Zo weten we dat het sinterklaasfeest door Nederlandse immigranten naar Amerika werd gebracht. New York, eerst Nieuw Amsterdam, was al vroeg een kosmopolitische stad waar landverhuizers uit Duitstalige landen hun eigen versies van het sinterklaasfeest meebrachten.
Dat uit een amalgaam van oude gebruiken nieuwe geplogenheden ontstonden waarvan de ene na verloop van tijd weer verdween terwijl de andere juist en vogue raakte, is behalve traditie-eigen ook een teken van integratie.
De versmelting én het uiteenvallen van Sint & Santa – synoniem en antoniem – laten dat goed zien. Zaken op één hoop gooien en uit die ingrediënten vernuftig het nieuwe fabriceren. Om dat vervolgens als helemaal zelf bedacht in de markt zetten, is bovendien heel erg Amerikaans. ‘Made in USA’.
Zo’n gedaantewisseling, hoe gaat dat? Neem Santa Claus. De eerste cartoons, getekend op basis van de berijmde persoonsbeschrijving in ‘Een bezoek van Sint-Nicolaas’, laten een beduimelde grijsaard zien. Met gebreide muts of bontbaret op en groezelige werkkleding, veroorzaakt door veelvuldig schoorsteenbezoek. Soms ment hij een rendierslee, dan weer schurkt hij tegen een warme schoorsteen aan, bedaard een Gouds pijpje smorend. Die sfeer van maling aan de Koude Kracht Index (KKI) heeft wel iets behaaglijks. Santa is zeker niet de kerstklos, is de boodschap.
Er schijnt een soort ‘wet van de transformatie’ te bestaan waarin wordt gepostuleerd dat veranderingen er gemiddeld zeventig jaar over doen om weer een volgende fase van verandering in te gaan. De metamorfose van Santa, zeventig jaar na ‘zijn’ eerste illustraties, toont aan dat die wet werkt.
Vanaf de jaren dertig zijn consumenten door de reclames voor Coca-Cola getuigen van de complete hergeboorte van Santa Claus. In een totale remake heeft de ietwat nukkige pensionado plaats gemaakt voor een vitale, blozende dikkerd. Uit zijn smetteloze kerstrode outfit valt of te leiden dat het ‘de daken op en de schoorstenen in‘ niet langer tot zijn corebusiness dient te worden gerekend. Hij wil lekker blikken, blozen en bellen. Geen klokkenluider zijn maar klokkenspeler. Geen celesta maar tingeltangel. Voortaan is hij de man met wie je kastanjes poft boven een open haardvuur en die steelse kusjes deelt onder de mistletoe. Santa Claus is de vleesgeworden gezelligheid.
Photo by freestocks on Unsplash