Wit is het nieuwe zwart (Klaasevaluatie deel 1)

Door Casper Jansen

08/12/2023

Zes december. Weg is ie. Dag Sinterklaasje. Tijd voor een evaluatie. Hoe staat het ervoor, met goedheiligman? Aan zijn afscheid af te meten, niet best. Zo schijnt niemand het ene bal te interesseren waarheen ‘kapoentje’ is vertrokken. Terug naar Spanje. Zal wel. Uit het oog, uit het hart.

Bij zijn ‘blijde binnenkomst’ zingen en springen we, en zijn we zó blij. Maar de pakjes zijn koud uitgepakt of onze gedachten vertrekken alweer naar een nieuw lonkend koopmoment. En dan is de wachttijd, tot Kerstmis, helemaal achter in december, wel erg lang. Hoe die te overbruggen. Tijd voor een tussenstap.

Sinterklaas is de laatste jaren steeds meer klem komen te zitten tussen commerciële hoogtepunten van diverse snit. In de aanloop tot zijn naamdag: Halloween, Sint-Maarten, Singles Day en de Black Friday – weken. Erna de Kerstman en Sint Silvester. De koopluwe periode tussen Klaas en Claus wordt door steeds meer consumenten als ‘wel erg lang’ ervaren. ‘We willen graag kopen maar het excuus ontbreekt‘. Dus zijn verkopers naarstig op zoek gegaan naar nieuwe verleidingskunsten.

In de wandelgangen hoor ik dat Sint Lucia sterke papieren heeft. Zij is verbonden met het lichtfeest. Haar naam – ‘lux’ – suggereert dat al. Oorspronkelijk stond zij later in december op de kalender. Dichter bij de kortste dag. In het gezegde: ‘Als Sint Lucia komt, lengen de dagen met een vlooiensprong’ herkennen we het verlangen naar het nakende licht. Lucia’s huidige naamfeest wordt gevierd op 13 december. Ideaal koppelmoment derhalve tussen de heilige Nicolaas en de seculiere Claus. Idealere tegenhanger van ‘Zwarte Vrijdag’ dan ‘Witte Lucie’ is nauwelijks te verzinnen. Hier liggen kansen voor een joelend aanhaken op de beeldkwaliteit van de moderne tv-schermen. Van LCD, met een kleurlaag en een laag van licht, tot OLED, met elke pixel individueel belicht, en als klap op de vuurpijl QD-OLED, met nog hogere helderheid. Wit is het nieuwe Zwart!

Je hoort steeds vaker dat het jagen op koopjes niets anders is dan het jagen naar geluk. En de lol van dingen kopen is zo’n geluksfactor. Dan krijgen onze hersenen een shot dopamine en treedt de gelukzaligheid in. En oh zo, onschuldig want stukken minder schadelijk dan lachgas. Ja toch! Niet dan?

Kopen hangt samen met nieuw. We denken dat nieuwe dingen altijd beter zijn. Maar wat is nieuw? Nieuw is wat we nog niet hebben. Zo bezien kan vintage of kringloop ook nieuw zijn, voor wie het aankoopt. Sint Sylvester, de eerste koopheilige na de kerstdagen, leent zich er bij uitstek voor. Bij het ploppen van de champagnekurken op Oudejaarsavond hoort immers feestkleding, het liefst een tikje extravagant. En dan is een ondeugende bontstola, daterend van vóór Dom Bontje, of goede sier met oma’s glitterjurk snel gemaakt.

Van de nieuwjaarskater naar Drie Koningen is dan een overkomelijke stap. Niemand wil immers met het thematische: ‘3 halen, 1 betalen’ een dief zijn van zijn eigen portemonnee. Aan de roze hartjes in de etalages op de volgende dag is dan gelukkig al te zien dat Valentijn dan niet ver meer is. Wellicht biedt deze 14deFebruari een kans op een omslag. De dag van de geliefden, posterijen en de bloemenhandel. Van de post die steeds bezorgder naar de bezorgkosten kijkt en de bloemen, die immer verwelken, weet ik het niet zo zeker. Maar bij de liefde is, ondanks de opstapelende bewijzen van het tegendeel, het streven gericht op een altijddurende relatie. Er zijn er ook die seriële liefde als een amoureuze kringloop beschouwen en zodoende bestendig.

Maar of die opvatting over duurzaamheid de ijsberen op hun Antarctische schotsen zal laten drijven en overeenkomst vertoont met een streven naar uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV) waag ik toch te betwijfelen.

Liefde is in aard en wezen a-commercieel. Je kan het geven zonder er eerst iets voor kopen. Er is alleen nog geen dag voor. Of moet ik zeggen: dagen!

Casper Jansen

Photo by Allec Gomes on Unsplash

Meer van Casper's Column

Casper Jansen

15/04/2026

In de bonen
Van bonen heb ik altijd gedacht dat het allemansvrienden waren. Maar, wat blijkt, het zijn niemandsvrienden. En doordat ze in bijna alles kunnen worden gestopt, zonder dat men het ...

Casper Jansen

11/04/2026

De Supply Chain van Artemis
Opgebleven om de nieuwe maanmissie omhoog te zien gaan? En weer te zien landen afgelopen nacht? Eerlijk zeggen. Ik niet. De Amerikanen ronkten over de ruimtetrip als een reis van m...

Casper Jansen

03/04/2026

Niet groter, maar beter! Appeltje - eitje
‘Gorkum? Nee, Gorinchem! Zei ik toch’. In Gorinchem gaan ze op 29 april a.s. opnieuw stemmen. Ze vertrouwen de uitslag niet. Signalen over een verdachte omgang met volmachten zweem...

Casper Jansen

30/03/2026

Wat maak je me nou!
Pas op! Breekbaar! Wie wat dan ook vanuit ons land naar ergens anders in de wereld wil versturen, en zeker wil weten dat het niet in meer onderdelen aankomt dan er zijn ingepakt, k...

Casper Jansen

25/03/2026

Joybuy: raad en baat voor de logistiek...
Er is een nieuwe webshop gearriveerd. Joybuy. Met een Chinees moederbedrijf. Afgaande op de naam gelooft de eigenaar dat veel mensen kopen nog steeds hartstikke leuk vinden. Koopvr...

Casper Jansen

20/03/2026

De Klompen Helix (deel 3 van 3)
‘Het nationale geheugen gaat niet alleen over herinneren maar ook, en misschien nog meer, over vergeten’. Dat antwoordde Ernest Renan toen hem werd gevraagd: wat is een natie? Voor...

Casper Jansen

16/03/2026

De Klompen Helix (2 van 3)
We horen het niet graag. En ach, we vergeten zou gauw. Maar ons koninkrijk werd gesticht met de Franse slag. Door Napoleon. Eerst maakte hij zijn broer ‘tot konijn van Ho...

Casper Jansen

12/03/2026

De Klompen Helix (1 van 3)
Er moeten meer treinen gaan rijden tussen Nederland en België. Maar dat gaat niet over de bestaande rails. De onderlinge spoorverbindingen moeten uitgebreider. Op zijn zachtst geze...

Casper Jansen

25/02/2026

Kluisjes
Je kon erop wachten: pakketkluisjes rukken op, de openbare ruimte in. Die pakketpuntenoptie was er altijd al, maar de consument wilde het liever thuisbezorgd krijgen. Op de deurmat...

Casper Jansen

11/02/2026

Terug naar de bron: met liefde bezorgd
Die Valentijn – ik bedoel, de originele – wat was dat eigenlijk voor een gozer? Afgaande op de verhalen kan hij net zo goed een rokkenjager zijn geweest als een troubad...